«Κλεισθένης»: Οι κυριότερες αλλαγές- Ολόκληρο το νομοσχέδιο

 

Κατατέθηκε στη Βουλή αργά το απόγευμα της το νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών που περιλαμβάνει την εφαρμογή της απλής αναλογικής στην αυτοδιοίκηση, και τη μείωση της θητείας των αιρετών σε τέσσερα από πέντε χρόνια.

Ακόμη, με το νομοσχέδιο αποσυνδέονται οι αυτοδιοικητικές εκλογές από τις ευρωεκλογές και καθιερώνεται ενιαίο ψηφοδέλτιο για τις μικρές κοινότητες έως 500 κατοίκους.

Η ρύθμιση για την κατάτμηση των εκλογικών περιφερειών δεν συμπεριλαμβάνεται στο σώμα του νομοσχεδίου, αλλά σύμφωνα με πληροφορίες αναμένεται να κατατεθεί ως τροπολογία κατά τη συζήτησή του.

Οι κυριότερες αλλαγές

*Κεντρική αλλαγή του νομοσχεδίου είναι η καθιέρωση της απλής αναλογικής. Στην αιτιολογική έκθεση σημειώνεται ότι συγκρότηση των δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων αναμένεται να λειτουργήσει  «παιδευτικά για το σύνολο των παρατάξεων που θα μετέχουν σε αυτά, καταργώντας στην ουσία την έννοια των συμπολιτευόμενων και των αντιπολιτευόμενων συμβούλων».

*Το σύνολο των εδρών του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου κατανέμεται στους συνδυασμούς που έλαβαν μέρος στις εκλογές, ανάλογα με τον αριθμό των έγκυρων ψηφοδελτίων που έλαβαν στον α’ γύρο. Αν κανένας συνδυασμός δεν συγκεντρώσει ποσοστό 50% συν 1, η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται την επόμενη Κυριακή (β’ γύρος), ανάμεσα μόνο στους υποψήφιους δημάρχους των δύο συνδυασμών που έλαβαν τις περισσότερες ψήφους.

Ο θεσμός του Δημοτικού και Περιφερειακού Συμπαραστάτη του Πολίτη που προέβλεπε ο «Καλλικράτης» και δεν είχε τα προσδοκώμενα αποτελέσματα, αντικαθίσταται από τον Δημοτικό και Περιφερειακό Διαμεσολαβητή, για τον οποίο αφιερώνονται 23 άρθρα.

*Οι δήμοι της χώρας θα διακρίνονται σε α) Δήμους Μητροπολιτικών Κέντρων, β) Μεγάλους Ηπειρωτικούς Δήμους και Πρωτεύουσες Νομών, γ) Μεσαίους Ηπειρωτικούς Δήμους, δ) Μικρούς Ηπειρωτικούς και Μικρούς Ορεινούς Δήμους, ε) Μεγάλους και Μεσαίους Νησιωτικούς Δήμους και στ) Μικρούς Νησιωτικούς Δήμους.

Δείτε την αιτιολογική έκθεση

Δείτε ολόκληρο το νομοσχέδιο

​*Επίσης αποσυνδέεται ο χρόνος διεξαγωγής των αυτοδιοικητικών εκλογών από τις ευρωεκλογές και, ως εκ τούτου, επανέρχεται το προϊσχύον καθεστώς της τετραετούς θητείας των αυτοδιοικητικών αρχών και της διενέργειας των εκλογών τον Οκτώβριο κάθε έτους

*Θεσμοθετείται και ρυθμίζεται πλήρως το δημοψήφισμα, τόσο σε δημοτικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.

*Καθορίζεται ο χρόνος των εκλογών (13 Οκτωβρίου 2019)

*Ο δήμαρχος και οι δημοτικοί σύμβουλοι, οι σύμβουλοι κοινοτήτων με μόνιμο πληθυσμό άνω των τριακοσίων (300) κατοίκων και οι πρόεδροι των κοινοτήτων με μόνιμο πληθυσμό έως τριακοσίων (300) κατοίκων, εκλέγονται κάθε τέσσερα (4) χρόνια με άμεση, καθολική και μυστική ψηφοφορία.

*Η εγκατάσταση των νέων αρχών γίνεται την 1η Ιανουαρίου του επόμενου έτους από τη διεξαγωγή των εκλογών και η θητεία τους λήγει την 31η Δεκεμβρίου του τέταρτου έτους.

*Ο αριθμός των υποψήφιων δημοτικών συμβούλων πρέπει να είναι τουλάχιστον ίσος με τον αριθμό των εδρών κάθε εκλογικής περιφέρειας με δυνατότητα προσαύξησης έως και 30%, αντί του 10% που προέβλεπε το αρχικό κείμενο που είχε δοθεί προς διαβούλευση.

*Η εκλογή στα ανωτέρω αξιώματα γίνεται τη δεύτερη Κυριακή του μηνός Οκτωβρίου, κάθε τέταρτο έτος. Σε περίπτωση που δεν έχει αναδειχθεί επιτυχών συνδυασμός, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 33 (α’ γύρος), η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται την επόμενη Κυριακή, στα ίδια εκλογικά τμήματα, με τις ίδιες εφορευτικές επιτροπές, τους ίδιους αντιπροσώπους της δικαστικής αρχής και τους ίδιους εφόρους αντιπροσώπων (β’ γύρος). Με την επιφύλαξη ειδικότερων ρυθμίσεων, η προεκλογική περίοδος αρχίζει δύο (2) μήνες πριν την ημερομηνία των εκλογών.

*Επίσης, με την παρούσα νομοθετική πρόταση αποσυνδέεται η εποπτεία των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης από τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, καθώς επίσης αναπροσδιορίζεται το εύρος του ελέγχου νομιμότητας.

Για την κατανομή της κρατικής χρηματοδότησης των δήμων (Κεντρικοί Αυτοτελείς Πόροι – ΚΑΠ) δεν θα λαμβάνεται υπόψη μόνο η υπαγωγή στην αντίστοιχη κατηγορία, αλλά και άλλα κριτήρια όπως το μήκος των δικτύων ύδρευσης και αποχέτευσης, καθώς και του δημοτικού και αγροτικού οδικού δικτύου, το επίπεδο των παρεχόμενων κοινωνικών υπηρεσιών, η δυνατότητα άντλησης τοπικών πόρων, οι πληθυσμιακές διακυμάνσεις ανά εποχές, η δημογραφική τάση κ.λπ.

Μετά από σχετική γνώμη του Συνηγόρου του Πολίτη, το νομοσχέδιο περιέχει διάταξη, που προβλέπει την διαγραφή οφειλών από τέλη καθαριότητας και φωτισμού για ακίνητα που έχει διακοπεί η ηλεκτροδότηση.

Επίσης, με τον «Κλεισθένη» εισάγεται:

-Η υπαγωγή στις ανταποδοτικές υπηρεσίες της υπηρεσίας πρασίνου.

-Η υποχρεωτικότητα της επιτροπής διαβούλευσης.

-Η δυνατότητα ίδρυσης εταιρειών ειδικού σκοπού στον τομέα της Κοινής Ωφέλειας.

-Η ελάφρυνση των δημοτικών συμβουλίων στο να συζητούν ζητήματα ρουτίνας και η επίλυσή τους από τις αρμόδιες επιτροπές.

-Η δυνατότητα σύναψης προγραμματικών συμβάσεων με δημόσιους φορείς.

-Η σύσταση μόνιμης Επιτροπής Ελέγχου Αρμοδιοτήτων με τη συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η οποία θα εξετάζει και θα γνωμοδοτεί επί των επιδράσεων των σχεδίων νόμου που κατατίθενται στη Βουλή, στο πεδίο των αρμοδιοτήτων της κεντρικής διοίκησης και των δύο βαθμών Αυτοδιοίκησης.

Στο δεύτερο μέρος επιχειρείται  η ενίσχυση των Φορέων Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (Φ.Ο.Δ.Σ.Α.) με τη θέσπιση όπως επισημαίνεται νέων κανόνων λειτουργίας σε πλήρη εναρμόνιση με το κοινοτικό και συνταγματικό περιβαλλοντικό κεκτημένο και στοχεύοντας στην πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων, στη μείωση της παραγωγής και σε μία, εν γένει, περιβαλλοντικά ενδεδειγμένη διαχείριση που θα καλύπτει το σύνολο της χώρας και θα συμβάλει στην εξοικονόμηση φυσικών πόρων και στην προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος.

Με το Τρίτο Μέρος οι ρυθμίσεις αφορούν την απονομή της ιθαγένειας και την πολιτογράφηση, ενώ στο Μέρος Τέταρτο θεσπίζονται λοιπές διατάξεις αρμοδιότητας του Υπουργείου Εσωτερικών.

Αντιδράσεις

Ως γνωστό, η ΚΕΔΕ έχει αντιδράσει σφόδρα στο νομοσχέδιο, με τον Γιώργο Πατούλη να δηλώνει ότι «την ιστορική αυτή στιγμή η Αυτοδιοίκηση οφείλει να είναι ενωμένη και αποφασισμένη. Λάβαμε το τελικό κείμενο του Προγράμματος Κλεισθένης το οποίο και μελετάμε προκειμένου να διατυπώσουμε τη τελική θέση μας με βάση το περιεχόμενό του. Δυστυχώς από τις πρώτες κιόλας ενδείξεις φαίνεται ότι στο τελικό κείμενο του νομοσχεδίου δεν έχουν επέλθει σοβαρές τροποποιήσεις. Ενωμένη η αυτοδιοίκηση θα αγωνιστεί για να μην διαλυθούν οι δήμοι, το κράτος οι ζωές μας».

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας Κυριάκος Μητσοτάκης, υποστήριξε σήμερα κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στην Πάτρα ότι «είμαστε κατά της απλής αναλογικής, αλλά επειδή εκτιμώ ότι οι εθνικές εκλογές θα γίνουν πριν τις αυτοδιοικητικές, μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι οι αυτοδιοικητικές δεν θα γίνουν με απλή αναλογική».

Αναφερόμενος στο ενδεχόμενο κατάτμησης των της Β΄ Αθήνας και του υπολοίπου Αττικής, επεσήμανε πως «μπορούμε να συμφωνήσουμε, αλλά να συμφωνήσουμε οι πολίτες να ψηφίζουν στον τόπο διαμονής τους».

Τη σαφή διαφωνία του Κινήματος Αλλαγής εξέφρασε σήμερα και η Φώφη Γεννηματά, ανοίγοντας την εκδήλωση του Κινήματος Αλλαγής για τις μεταρρυθμίσεις στο κράτος και την αυτοδιοίκηση.

Ενώπιον του Γιώργου Καμίνη, του Θανάση Θεοχαρόπουλου, βουλευτών, ηγετικών στελεχών κι εκατοντάδων στελεχών της Τ.Α., η κ. Γεννηματά πρότεινε διάλογο για ένα πιο δίκαιο και πιο αναλογικό εκλογικό σύστημα, ενώ διαφώνησε και με τη θέση της ΝΔ να παραμείνει το εκλογικό σύστημα για τις εκλογές στις Περιφέρειες και του δήμους ως έχει.